Wernisaż: 24.04.2026 (piątek), godz. 18:00
Termin wystawy: 24.04–24.05.2026
Galeria Zamek, OPT Zamek, pl. Świętojański 1, Wrocław
wstęp bezpłatny
Więcej informacji: www.zamek.wroclaw.pl
Pomysł wystawy zainspirowany jest książką Henryka Struve „Estetyka barw. Zasady upodobania w barwach i ich zastosowanie do stroju, sztuki pięknej i wychowania estetycznego” z 1886 roku.
Henryk Struve, znany polski filozof i estetyk, w swoich rozważaniach dużo uwagi poświęcił roli koloru i barwy w sztuce. Jego teorie, choć powstały w XIX wieku, mają wiele do zaoferowania współczesnym artystom. Autor uważał, że kolor jest jednym z najważniejszych środków wyrazu artystycznego. Zajmował się problemami barw oraz badał psychologiczne i filozoficzne aspekty koloru w sztuce. W swojej pracy skupił się na tym, w jaki sposób kolory mogą wpływać na człowieka, wywoływać określone emocje, oddziaływać na intuicję oraz kształtować odbiór dzieła przez widza.
Henryk Struve zauważył również, że kolor i barwa mogą mieć różne konotacje kulturowe i historyczne. Sztuka współczesna – ze swoją różnorodnością form, technik i kontekstów – jest szczególnie otwarta na tego typu idee. Artyści współcześni bardzo często wykorzystują symbolikę barw, by pogłębić znaczenie swoich dzieł. Kolor funkcjonuje także niezależnie od formy i treści, stając się samodzielnym nośnikiem znaczeń.
To właśnie te koncepcje zainspirowały czworo wrocławskich artystów. W swoich działaniach badają oni możliwości eksperymentowania z kolorem, poszukując nowych, innowacyjnych sposobów przekazu. Szukają odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób kolor może wpływać na emocjonalne i symboliczne znaczenie dzieła.
NAWYKNIENIE oznacza przyzwyczajenie do określonych kolorów i barw. Artyści podejmują ten temat na kilka sposobów, badając wybrane przez siebie problemy plastyczne.
Eksperymentowanie z percepcją: Artyści pracują z nawyknieniem do kolorów, zestawiając je w nieoczekiwany sposób lub stosując nieoczywiste kombinacje. Ma to na celu zaskoczenie odbiorcy i skłonienie go do refleksji nad tym, co widzi.
Zmiana kontekstu: Nawyknienie do określonych barw w konkretnym kontekście może zostać wykorzystane do wprowadzenia elementu zaskoczenia. Artyści stosują kolory w nowych, nieoczywistych sytuacjach, nadając im inne znaczenia. Krytyka kulturowa: Nawyknienie do kolorów staje się narzędziem krytyki kulturowej i społecznej. Artyści zmieniają znaczenia barw o utrwalonych konotacjach, skłaniając odbiorcę do refleksji.
Świadomość psychologiczna: Badanie, w jaki sposób nawyknienie do kolorów wpływa na nasze odczucia, emocje i postrzeganie świata. Poprzez odpowiedni dobór barw artyści budują napięcia emocjonalne.
Teorie Henryka Struvego oraz jego refleksje nad nawyknieniem kolorów dają współczesnym artystom możliwość lepszego zrozumienia siły oddziaływania barwy. Wyposażają ich w narzędzia do eksperymentowania i poszukiwania nowych rozwiązań twórczych – z korzyścią dla sztuki, odbiorcy i samego artysty. (Marek Marchwicki)
KRYSTYNA SZCZEPANIAK
Absolwentka malarstwa, ilustracji i typografii na PWSSP w Poznaniu (obecnie UAP). Obecnie w swojej twórczości łączy pasję do koloru i książki artystycznej, analizując psychologiczne aspekty postrzegania barw.
W cyklu In-visibilia colorum artystka eksploruje obszary poza zakresem ludzkiego widzenia. Jej prace, stylizowane na naukowe tablice z numerycznymi odnośnikami, stanowią próbę klasyfikacji tego, co nieuchwytne. Świadomie zawęża paletę do skali szarości, a elementy „niewytłumaczalne” akcentuje barwami neonowymi i fluorescencyjnymi. Pełne doświadczenie tych obiektów wymaga zmiany oświetlenia lub zgaszenia światła.
W obszarze jej zainteresowań znajdują się zagadnienia koloru analizowane przez Kazimierza Malewicza, Paula Klee oraz innych twórców z historii sztuki. Swoje poszukiwania rozszerza na koncepcje z przeszłości, czerpiąc z teorii barw Bauhausu czy dorobku Oskara Schlemmera.
Artystka posiada bogaty dorobek, obejmujący kilkanaście prezentacji indywidualnych oraz liczne wystawy zbiorowe w kraju i za granicą. Aktywnie uczestniczy w ważnych przeglądach sztuki. Za swoją twórczość była wielokrotnie honorowana, otrzymując m.in. nagrody w konkursach.
MAREK MARCHWICKI
Urodzony we Wrocławiu, jest absolwentem wrocławskiej Akademii Sztuk Pięknych. W 1986 roku uzyskał dyplom z wyróżnieniem, zrealizowany w pracowni malarstwa prof. Zbigniewa Karpińskiego oraz w pracowni malarstwa w architekturze prof. Mieczysława Zdanowicza. Ukończył również pracownię wolnego wyboru – ceramiki unikatowej pod kierunkiem prof. Ireny Lipskiej-Zworskiej.
Jego twórczość stanowi refleksję nad kulturą, filozofią oraz historią, w tym historią sztuki. Szczególne miejsce w polu jego zainteresowań zajmuje zagadnienie pamięci – zarówno osobistej, jak i zbiorowej. Artysta łączy „powidoki pamięci” z epizodami historycznymi, przeplatając fakty z autorską narracją, którą sam określa mianem „archeologii myślenia”.
Poprzez kreowanie nieoczekiwanych kontekstów dla znanych zdarzeń, nadaje im nowe znaczenia. Głównym źródłem jego inspiracji jest szeroko pojęte „archiwum”: fotografie, literatura, zasłyszane opowieści oraz codzienne sytuacje. Artysta chętnie eksperymentuje, reinterpretując klasyczne metody tworzenia obrazu i poszukując nowych środków wyrazu. Często podejmuje dialog z istniejącymi już dziełami sztuki, poddając je twórczej redefinicji.
ANNA MARCHWICKA
Absolwentka Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu. Dyplom uzyskała w 1988 roku w pracowni ceramiki unikatowej prof. Ireny Lipskiej-Zworskiej oraz w pracowni projektowania ceramiki użytkowej prof. Lidii Kupczyńskiej-Jankowiak. Zrealizowała również aneks z malarstwa w pracowni prof. Stanisława Kortyki.
Była stypendystką Ministra Kultury i Sztuki. W swojej pracy twórczej skupia się na ceramice unikatowej oraz malarstwie. Od 1988 roku aktywnie uczestniczy w licznych wystawach w kraju i za granicą (m.in. m.in. w Niemczech, Holandii, Wielkiej Brytanii, Belgii i we Włoszech). Współpracuje z renomowanymi galeriami w Polsce, Holandii i Niemczech.
W swojej twórczości Anna Marchwicka inspiruje się naturą, badając relacje na styku natury i kultury. Jej prace charakteryzują się prostymi, geometrycznymi kształtami oraz wyrafinowanymi zestawieniami kolorystycznymi.
WOJCIECH GŁOGOWSKI
Urodzony we Wrocławiu malarz, który ścieżkę artystyczną kształtował na studiach w Zakładzie Wychowania Plastycznego w Kaliszu (UAM w Poznaniu). Dyplom uzyskał w 1993 roku w pracowni prof. Tadeusza Wolańskiego. Jest istotną postacią polskiej sceny artystycznej jako współzałożyciel stowarzyszenia Otwarta Pracownia w Krakowie oraz twórca od lat związany z krakowską Galerią Zderzak.
Swoje prace prezentował na licznych wystawach w prestiżowych instytucjach w kraju i za granicą, m.in. w warszawskiej Zachęcie, Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie czy wileńskiej Galerii Arka. Ważny nurt w jego twórczości stanowi tematyka sakralna, czego owocem były prezentacje obrazów m.in. w rzymskim Museo San Salvatore in Lauro, w Katedrze Warszawsko-Praskiej oraz u krakowskich Dominikanów. Uczestniczył także w istotnych projektach zbiorowych, m.in. poświęconych twórczości Jerzego Nowosielskiego czy Edwarda Hoppera. Obecnie mieszka i tworzy we Wrocławiu.
